Absoluut vzw zit mee aan tafel wanneer beleid rond ondersteuning aan mensen met een handicap wordt gemaakt. Maar hoe werkt dat precies in de praktijk? In dit gesprek vertelt inhoudelijk coördinator Lien Van de Wiel hoe zij dat werk aanpakt, vertrekkend vanuit wat leden elke dag ervaren.
Lien, jij bent binnen absoluut vzw veel met beleid bezig. Wat betekent dat eigenlijk?
‘Beleid’ klinkt vaak groot en abstract, maar in mijn werk draait het om luisteren en vertalen. Ik neem deel aan overlegmomenten en adviesraden en probeer altijd de realiteit van mensen mee te nemen. Ik stel mezelf telkens de vraag: wat betekent deze beslissing voor iemand thuis, in het dagelijkse leven? Die vertaalslag is voor mij de kern van beleidswerk.
Mensen kunnen soms denken dat jij alles beslist. Is dat zo?
Nee, zeker niet. Mijn rol is niet om zelf standpunten te bepalen, maar om signalen samen te brengen. Die komen van onze leden, coaches en ons bestuur. Dat bestuur bestaat volledig uit budgethouders die zelf werken met een Persoonlijke-Assistentiebudget (PAB) of Persoonsvolgend Budget (PVB). Hun ervaringen zijn onmisbaar voor realistische standpunten.
Ik volg zelf ook budgethouders op en zit regelmatig mee aan de infolijn. Zo blijf ik voeling houden met wat er leeft. Alles wat ik daar opvang, neem ik mee naar de beleidstafels.
Wat gebeurt er wanneer er een nieuw voorstel op tafel ligt?
Dan toets ik dat aan waar absoluut vzw voor staat: zelfregie, keuzevrijheid en volwaardig kunnen deelnemen aan de samenleving. Het VN-verdrag is daarbij een belangrijke leidraad.
Ik ga dan na: wat verandert er voor iemand met een PAB of PVB als dit morgen beslist wordt? Wordt keuzevrijheid groter of kleiner? Wordt het eenvoudiger of complexer? Dat helpt om de impact in te schatten.
Daarbij houden we ook rekening met mensen op de wachtlijsten en met de bredere maatschappelijke context.
Beleidswerk gaat niet alleen over individuele situaties, maar ook over hoe zorg en ondersteuning eerlijk en duurzaam georganiseerd kan worden voor iedereen die ze nodig heeft.
Dat klinkt helder, maar is dat altijd zo simpel?
Niet altijd. Op papier lijken voorstellen vaak logisch, maar in de praktijk werken ze soms anders dan bedoeld. Dat merk je meteen of pas wanneer mensen ze effectief moeten toepassen.
Hoe weet je wat er echt leeft bij leden?
Die signalen komen op veel manieren binnen: coaches, de infolijn, mails, of mensen spreken ons aan op evenementen zoals onze ledendag. Die gesprekken gaan niet altijd expliciet over beleid, maar tonen wel hoe regels in de praktijk werken. Herhaalde signalen wijzen vaak op iets dat aandacht vraagt.
Je hebt onlangs een klankbordgroep samengesteld. Wat houdt dit in?
We brengen leden samen om dieper in te gaan op ervaringen en signalen. Dat zijn waardevolle gesprekken die ons helpen beter te begrijpen wat er speelt en waar noden liggen.
Waarom is dat luisteren zo belangrijk?
Omdat zelfregie niet op papier ontstaat, maar in het echte leven. Neem samenwonen: dat kan een bewuste keuze zijn, zowel voor mensen met als zonder handicap, en dat is helemaal oké. Maar als er geen echte alternatieven zijn, wordt het geen echte keuze meer. Zulke nuances zie je alleen door te luisteren.
Werk je veel met anderen?
Zeker. We overleggen regelmatig met gebruikersorganisaties en partners uit het zorglandschap, zowel formeel als informeel tussendoor. Beleidskeuzes raken vaak verschillende belangen. We willen de stem van onze leden meenemen, maar ook rekening houden met bredere uitdagingen zoals wachtlijsten en toegankelijke zorg en ondersteuning. Andere perspectieven helpen om evenwichtige keuzes te maken.
Bots je soms op moeilijke afwegingen of weerstand?
Ja, dat hoort erbij. Soms botsen belangen of lijkt iets logisch vanuit het systeem maar niet vanuit de gebruiker. Elke persoon heeft andere noden. Regelgeving die in het algemeen goed werk, kan in een individuele situatie toch negatief uitvallen. Tegelijk moet je altijd het bredere plaatje meenemen: hoe houden we zorg en ondersteuning toegankelijk voor iedereen, ook voor wie wacht op een budget? Dat evenwicht zoeken is niet altijd gemakkelijk, maar wel noodzakelijk.
Wat wil je dat leden hieruit meenemen?
Dat hun ervaringen echt tellen. Zowel wat moeilijk loopt als wat goed werkt. Zonder die verhalen verliezen wij onze voeling met de realiteit, en zonder die voeling heeft beleidswerk voor absoluut vzw geen betekenis.